Asansör

Asansörler temel olarak 2’ye ayrılır. Hidrolik ve elektrikli asansörler sistemi olmak üzere yaygın olarak iki farklı asansör tasarımı kullanılmaktadır.

Hidrolik asansörler sıvı basıncını kullanarak bir piston aracılığı ile çalışır. Asansör kabini kalın bir piston üzerine konumlandırılmıştır.Hidrolik asansörün temel parçaları; sistem yağ tankı, elektrik motora bağlı bir pompa ve silindirle tank arasında yer alan bir valf. Pompa tanktaki yağın silindire geçmesi için basınç uygular. Yağ, uygulanan basınçla silindire dolar ve pistonu yukarı iter. Böylece piston yukarı çıkar ve ona bağlı olarak kabinde yukarı doğru hareket eder. Kabin doğru kata yaklaştığında, kontrol sistemi elektrik motoruna pompayı aşamalı olarak kapatması için sinyal gönderir. Pompa artık çalışmadığından silindire akacak olan sıvı da olmuyor. Fakat halihazırda silindirin içinde olan sıvı kaçamaz (pompa boyunca geri gidemez ve valf hala kapalıdır). Piston sıvı üzerinde durur ve kabin neredeyse orda kalır.

Günümüzde daha sıklıkla kullanılan asansör tipi olan elektrikli asansörler çekmeli tiptendir. Bir kabin çelik kablolar ile havada tutulur. Çelik halatlardan her biri asansör boşluğunun tepesine yerleştirilmiş bir makaranın etrafına sarılır. Bir elektrik motoru ile çalışan bu asansörde motor bir tarafa dönerken asansör bir tarafa çıkıyor diğer yöne döndüğünde ise aşağıya iniyor.Bu tür asansörlerde karşı ağırlık kullanılır. Kablonun bir yönünde kabin diğer yönünde ise karşı ağırlık vardır. Bu karşı ağırlık genel olarak tam dolu kabinin yarısı kadardır. Normal bir kullanımda ikisi mükemmel bir denge içerisindedir. Bu karşı ağırlığın kullanılma amacı enerjiden tasarruf etmektir ve moment dengesini sağlamaktır. Bu dengenin amacı enerjiyi korumaktır. Makaranın her iki tarafında da eşit yükler olunca, dengeyi herhangi bir tarafa doğru bozmak için çok az miktarda kuvvet gerekiyor. Basit olarak, motor sadece sürtünmenin üstesinden gelmek zorundadır. Diğer taraftaki ağırlık işin çoğunu yapar. Bir başka deyişle, denge sistemde bir bütün halinde bulunan sabit potansiyel enerjiyi korur. Asansör kabinindeki potansiyel enerjiyi kullanmak (zemine inmesine izin vermek) ağırlıkta potansiyel enerji oluşumuna yol açar (ağırlık mekanizmanın üstüne çıkar). Aynı şey asansör yukarı çıktığında da tersten olur. Sistem aynı her iki tarafında da çocuk bulunan tahterevalli gibidir. Ayrıca parçalarda oluşacak yıpranmayı da engeller.

#